TOP

ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΜΕ ΤΟΝ ΔΗΜΗΤΡΗ ΣΙΑΚΑΡΑ: «ΟΙ ΗΘΟΠΟΙΟΙ ΕΠΙΛΕΓΟΥΜΕ, ΣΥΝΗΘΩΣ, ΤΑ ΚΑΚΑ ΠΑΙΔΙΑ»

Συνέντευξη:Ευθύμιος Ιωαννίδης

Πόση ζωή χάνουμε προσπαθώντας να προστατευτούμε από το αναπόφευκτο τέλος της; Και πόσο εύκολα ο φόβος της φθοράς μπορεί να μετατραπεί σε μια αόρατη φυλακή, στερώντας μας τη χαρά του παρόντος; Στο «Black Birthday» του Κρατικού Θεάτρου Βορείου Ελλάδος, το μαύρο χιούμορ συναντά την υπαρξιακή αγωνία, φωτίζοντας με τρόπο άλλοτε κωμικό και άλλοτε οδυνηρά αναγνωρίσιμο τις ανθρώπινες αντιφάσεις. Στο επίκεντρο βρίσκεται ο Κώστας, ένας άνδρας που, πλησιάζοντας τα εξηκοστά του γενέθλια, μοιάζει να φοβάται τόσο πολύ τον θάνατο, ώστε σταδιακά ξεχνά να ζει.

Ο Δημήτρης Σιακαράς, που ενσαρκώνει τον ήρωα, μιλά στο ThessCulture για την ευαλωτότητα που κρύβεται πίσω από τις εμμονές του, τη λεπτή ισορροπία ανάμεσα στο κωμικό και το τραγικό, τη δύναμη της φιλίας και τη δημιουργική του συνύπαρξη με τον Νίκο Νικολάου. Παράλληλα, μοιράζεται τις σκέψεις του για την ελευθερία που προσφέρει η θεατρική πράξη, τις προκλήσεις της υποκριτικής και την ανάγκη να προσεγγίζει κανείς ακόμη και τους πιο αντιφατικούς χαρακτήρες χωρίς διάθεση επίκρισης.

Μια συζήτηση που, με αφετηρία το θέατρο, αγγίζει τον τρόπο με τον οποίο στεκόμαστε απέναντι στους φόβους μας, στους άλλους και, τελικά, στην ίδια τη ζωή.

 Δημήτρη, στο «Black Birthday» υποδύεσαι τον Κώστα, έναν άνθρωπο που, αντί να χαίρεται για τα εξηκοστά του γενέθλια, μοιάζει να αγωνιά για το τέλος της ζωής του. Τι ήταν εκείνο που σε γοήτευσε περισσότερο σε αυτόν τον χαρακτήρα και πώς τον προσέγγισες ερμηνευτικά;

Η γοητεία του θεάτρου έγκειται ακριβώς στη δυνατότητα να μεταμορφώνεσαι στον οποιονδήποτε πάνω στη σκηνή, πόσω μάλλον όταν καλείσαι να ερμηνεύσεις έναν χαρακτήρα εντελώς διαφορετικό από τον εαυτό σου∙ έναν ρόλο που σκιαγραφείται δραματουργικά από υπερβάλλουσες υπαρξιακές αγωνίες, εμμονικές συμπεριφορές και φοβίες∙ έναν Κώστα εγκλωβισμένο σ’ ένα πλέγμα παθογενειών με τα χαρακτηριστικά του να ξεδιπλώνονται στη ροή του κειμένου με μία -θα έλεγα- σχεδόν αφοπλιστική παιδικότητα. Ταυτόχρονα το χιουμοριστικό ύφος του κειμένου οδηγεί σε μια ερμηνευτική προσέγγιση όπου το κωμικό στοιχείο δεν έχει την ανάγκη μιας εξωστρεφούς κατάδειξης, όπως συμβαίνει συνήθως με τον κίνδυνο της καρικατούρας να παραμονεύει, αλλά της υποστήριξης του ρόλου στην αλήθεια του, αλήθεια που σχετίζεται με την ευαλωτότητά του και την ανάγκη του για αγάπη και αποδοχή.

Έχει ενδιαφέρον ότι ο Κώστας, στην προσπάθειά του να προστατευτεί από όσα φοβάται, καταλήγει να στερείται κάτι από την ίδια τη ζωή. Αναρωτιέμαι, ποια είναι για σένα η μεγαλύτερη αντίφαση αυτού του ανθρώπου; Και πόσο εύκολα μπορούμε να αναγνωρίσουμε κάτι από τον εαυτό μας σε αυτόν;

Πράγματι, στερείται βασικές ανθρώπινες ανάγκες, όπως για παράδειγμα το να απολαύσει τις καλοκαιρινές διακοπές με την οικογένειά του σ’ ένα νησί από τον φόβο μήπως και του συμβεί το μοιραίο σ’ έναν τόπο χωρίς γιατρούς και ιατρικές υποδομές. Παύει, λοιπόν, να απολαμβάνει τη ζωή του. Σταματάει να ζει προσπαθώντας με αυτόν τον τρόπο να αποφύγει τον υποτιθέμενο θάνατό του με αποτέλεσμα να βιώνει στην καθημερινότητά του έναν «ζωντανό» θάνατο. Πρόκειται για έναν άνθρωπο οχυρωμένο σ’ έναν μηχανισμό άμυνας απέναντι στη φθορά του χρόνου. Και ενώ η αγάπη και η αποδοχή των οικείων του τού προσφέρονται απλόχερα, ο ίδιος δεν είναι σε θέση ούτε να το δει ούτε να το απολαύσει. Από κει ακριβώς πηγάζει το κωμικοτραγικό υπόβαθρο και η αντιφατικότητα του χαρακτήρα του. Όλοι οι άνθρωποι, λίγο πολύ, παρουσιάζουμε ενδόμυχα υπαρξιακές αγωνίες. Ως ένα βαθμό, λοιπόν, κάτι θα αναγνωρίσουμε και στον εαυτό μας από την προσωπικότητα του Κώστα.

Κι όμως, όλη αυτή η αγωνία παρουσιάζεται μέσα από το μαύρο χιούμορ. Πόσο απαιτητικό είναι υποκριτικά να ισορροπείς ανάμεσα στο κωμικό και το τραγικό, χωρίς να χάνεται η αλήθεια του χαρακτήρα;

Η αλήθεια του χαρακτήρα είναι αυθύπαρκτη. Υπάρχει από το ίδιο το κείμενο. Αν ο ηθοποιός υπερασπιστεί με ειλικρίνεια και πίστη τα χαρακτηριστικά του ρόλου, μπορεί να συναντήσει την αλήθεια του.

 Από την άλλη, ο Στάθης μοιάζει να αντιμετωπίζει τη ζωή εντελώς διαφορετικά από τον Κώστα. Κι όμως, οι δύο άνδρες συνδέονται με μια μακροχρόνια φιλία. Τι πιστεύεις ότι τους κρατά ενωμένους; Μήπως, τελικά, έχουν περισσότερα κοινά από όσα οι ίδιοι παραδέχονται;

Όντως. Φαινομενικά πρόκειται για δύο εντελώς διαφορετικούς ανθρώπους με διαφορετικές συμπεριφορές. Το κοινό παρελθόν είναι μια κατάσταση που συντηρεί τη μακροχρόνια φιλία τους και εξετάζει τα όρια αυτής της σχέσης. Ωστόσο, δεν είναι μόνον αυτό. Πιστεύω πως, κατ’ ουσίαν, ο ένας συμπληρώνει τον άλλο. Ο ένας είναι το alter ego του άλλου. Και οι δύο αγωνιούν για το ενδεχόμενο να μείνουν μόνοι τους στη ζωή. Ο τρόπος που το διαχειρίζονται είναι αυτό που τους διαφοροποιεί. Ο Στάθης, ποτάσσοντας τη λογική, υπενθυμίζει στον κατακυριευμένο, από φόβους, Κώστα αυτά που έχει απωλέσει. Ο Κώστας, με τη σειρά του, εκφράζει αυτά που ο Στάθης προσπαθεί, με τον δικό του τρόπο, να αγνοεί.

 Μιλώντας για αυτή τη σχέση, θα ήθελα να σταθούμε και στη σκηνική σου συνύπαρξη με τον Νίκο Νικολάου, ο οποίος υπογράφει και τη σκηνοθεσία. Πώς είναι να έχεις τον σκηνοθέτη σου απέναντί σου ως συμπρωταγωνιστή; Τι ιδιαίτερο προέκυψε από αυτή τη συνεργασία;

Με το Νίκο είμαστε παλιοί γνώριμοι και φίλοι. Ενταχθήκαμε σχεδόν την ίδια περίοδο στο δυναμικό του Κ.Θ.Β.Ε. και συνεργαστήκαμε σε αρκετές παραστάσεις του θεάτρου. Αυτό, λοιπόν, που υπερίσχυσε δεν ήταν τόσο η σχέση ηθοποιού-σκηνοθέτη αλλά η χημεία που αναπτύχθηκε μεταξύ μας όλα αυτά τα χρόνια, μια συνθήκη που μας επέτρεψε, ελλείψει αυτού που αποκαλούμε «τρίτο μάτι» στο θέατρο και με την εμπειρία πολλών ετών που κουβαλά ο καθένας μας, να συνεργαστούμε αρμονικά και αποτελεσματικά.

 Ας αφήσουμε, όμως, για λίγο την παράσταση. Υπάρχει κάτι παράδοξο στην υποκριτική: εκτίθεσαι μπροστά σε αγνώστους, ενώ ταυτόχρονα μπορείς να κρυφτείς πίσω από έναν ρόλο. Εσύ πότε αισθάνεσαι περισσότερο ελεύθερος, όταν βρίσκεσαι πάνω στη σκηνή ή όταν κατεβαίνεις από αυτήν;

Αυτό ακριβώς το παράδοξο που σου επιτρέπει να εκτίθεσαι, παραμένοντας συγχρόνως προστατευμένος πίσω από το προσωπείο του ρόλου, είναι μια θεμελιώδης συνθήκη του θεάτρου. Προσφέρει στον ηθοποιό μια αίσθηση ελευθερίας η οποία εκπορεύεται από τη δημιουργικότητα της θεατρικής πράξης. Όμως είναι άλλο πράγμα η τεχνηέντως δημιουργηθείσα σκηνική ελευθερία και άλλο το πόσο ελεύθερος αισθάνεσαι στην καθημερινότητά σου.

Μιας και μιλάμε για την υποκριτική, ένας ηθοποιός καλείται πολλές φορές να κατανοήσει ανθρώπους με τους οποίους μπορεί να διαφωνεί βαθιά. Αναρωτιέμαι, σου έχει τύχει ποτέ να υποδυθείς έναν χαρακτήρα που δυσκολευόσουν ακόμη και να συμπαθήσεις; Και πώς κατάφερες να τον προσεγγίσεις χωρίς να τον κρίνεις;

Θα έχεις ακούσει, φαντάζομαι, τη φράση: «Τα καλά παιδιά πάνε στον παράδεισο, τα κακά πάνε παντού…». Οι ηθοποιοί επιλέγουμε, συνήθως, τα κακά παιδιά (γέλια). Πράγματι, μου έχει τύχει. Ωστόσο, η προσωπική συμπάθεια προς τον χαρακτήρα ενός θεατρικού έργου είναι κάτι πέρα από τη λειτουργία του ηθοποιού και ως εκ τούτου δεν μπαίνεις στη διαδικασία να τον κρίνεις. Ένας «αντιπαθής» ρόλος μπορεί να καταστεί εξαιρετικά γοητευτικός, όταν το δραματουργικό του υπόβαθρο προσφέρει ένα ευρύ πεδίο ερμηνείας, πράγμα που αποτελεί ενδιαφέρουσα πρόκληση για τον ηθοποιό. Με αυτή την έννοια, ένας «αντιπαθής» χαρακτήρας μετατρέπεται σε έναν «συμπαθή» ρόλο και ένας «συμπαθής» χαρακτήρας σε έναν αδιάφορο ρόλο, χωρίς να υποστηρίζω πως αυτό συμβαίνει κατά κανόνα.

Θα ήθελα να κλείσουμε επιστρέφοντας στον Κώστα. Αν μπορούσες να καθίσεις απέναντί του, όχι ως ο ηθοποιός που τον υποδύεται αλλά ως ο Δημήτρης που έχει γνωρίσει τις αγωνίες του, τι θα του έλεγες λίγο πριν σβήσει τα εξήντα κεράκια του;

Δέχτηκα μια παρόμοια ερώτηση σε μια προηγούμενη συνέντευξη και θέλω να δώσω την ίδια απάντηση: «Χαλάρωσε φιλαράκι. Ό,τι είναι να ‘ρθει, θε να ‘ρθει, αλλιώς θα προσπεράσει…» (γέλια).

Ευχαριστώ θερμά τον Δημήτρη Σιακαρά για τον χρόνο που μου αφιέρωσε, την εμπιστοσύνη και την όμορφη, ουσιαστική συζήτησή μας. Του εύχομαι ολόψυχα κάθε επιτυχία στην παράσταση και στη συνέχεια της καλλιτεχνικής του πορείας.

Συνέντευξη:Ευθύμιος Ιωαννίδης

Xαίρετε, είμαι ο Ευθύμιος, είμαι φιλόλογος και συντάκτης της πολιτιστικής ιστοσελίδας Thess culture.gr. Aγαπώ πολύ τη μουσική, τις τέχνες, την ανάγνωση και το θέατρο, ενώ συνεντεύξεις μου και κριτικές μου έχουν δημοσιευτεί κατά καιρούς στον ηλεκτρονικό τύπο. Διαχειρίζομαι παράλληλα τις σελίδες «Ορθογραφία και ορθοέπεια», «Βιβλιοφιλία και βιβλιολογία» και υπήρξα επί πολλά έτη ενεργό μέλος και συντονιστής στις λέσχες ανάγνωσης των βιβλιοθηκών του Δήμου Κορδελιού- Ευόσμου.

Ακολουθήστε μας

https://www.facebook.com/profile.php?id=61552319949886

thessculture.gr

https://www.instagram.com

Καθώς και κανάλι στο youtube: : https://www.youtube.com/@thessculture-b4p  με ενδιαφέρουσες συνεντεύξεις αλλά και ποικίλα αφιερώματα.