ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΜΕ ΤΗΝ ΕΙΚΑΣΤΙΚΟ ΕΛΕΝΗ ΧΡΥΣΟΠΟΥΛΟΥ: “ΔΕΝ ΕΠΙΔΙΩΚΩ ΝΑ ΑΦΗΓΗΘΩ ΜΙΑ ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ, ΜΕ ΕΝΔΙΑΦΕΡΕΙ ΝΑ ΔΗΜΙΟΥΡΓΗΣΩ ΕΝΑΝ ΧΩΡΟ ΜΕΣΑ ΣΤΟΝ ΟΠΟΙΟ Ο ΚΑΘΕΝΑΣ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΕΙ ΚΑΤΙ ΑΠΟ ΤΗ ΔΙΚΗ ΤΟΥ”
Συνέντευξη: Αγγελική Κερπιτσοπούλου
Η Έλενα Χρυσοπούλου, είναι σύγχρονη Ελληνίδα ζωγράφος με καταγωγή απο τη Λάρισα. Ασχολείται με τη ζωγραφική από την παιδική της ηλικία. Στα έργα της χρησιμοποιεί συχνά υλικά όπως ακρυλικά χρώματα, φύλλα χρυσού και έντονες υφές που δίνουν τρισδιάστατη αίσθηση. Μαθήτευσε δίπλα στον Κλεάνθη Χατζηνίκο στη Λάρισα και τον Χρήστο Παπαδάκη στην Αθήνα. Παράλληλα, έχει παρακολουθήσει σεμινάρια εικαστικών τεχνών στην Ακαδημία Τεχνών Kunstakademie Römerstein στη Στουτγκάρδη της Γερμανίας. Έχει σπουδάσει Δημόσια Διοίκηση στο Πάντειο Πανεπιστήμιο και κατέχει μεταπτυχιακό στη Διοίκηση Επιχειρήσεων από το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας. Εργάζεται επί σειρά ετών στον τομέα της απεξάρτησης (ΕΟΠΑΕ/πρώην ΟΚΑΝΑ), γεγονός που έχει επηρεάσει βαθιά τη ματιά της γύρω από την ανθρώπινη ευαλωτότητα και αποτυπώνεται έμμεσα στην τέχνη της.
Τα ίχνη είναι μια συνθήκη που δεν σταματάει ποτέ. Ό,τι και να κάνει ένα έμψυχο ον αφήνει ίχνη. Είναι αυτό κατά κάποιο τρόπο μια συνέχεια της ύπαρξής μας και τι ρόλο παίζει στην πορεία της ζωής μας;
Πιστεύω πως ό,τι ζούμε αφήνει πάνω μας ένα αποτύπωμα, ακόμη κι αν δεν το συνειδητοποιούμε τη στιγμή που συμβαίνει. Οι άνθρωποι που συναντάμε, οι εμπειρίες μας, οι επιλογές μας, ακόμη και όσα αφήνουμε πίσω, συμβάλλουν στη διαμόρφωση αυτού που είμαστε.
Με ενδιαφέρει ιδιαίτερα η σκέψη ότι κάτι μπορεί να μην υπάρχει πια με τη μορφή που το γνωρίσαμε, αλλά η παρουσία του να εξακολουθεί να γίνεται αισθητή. Το βλέπουμε γύρω μας, στους χώρους που κατοικούμε, στα αντικείμενα που κρατάμε, αλλά και στον ίδιο μας τον εαυτό.
Αυτή η ιδέα βρίσκεται στον πυρήνα της σειράς μου «Ίχνη Παρουσίας». Δεν προσπαθώ να αποτυπώσω συγκεκριμένες αναμνήσεις ή γεγονότα. Με απασχολεί περισσότερο η έννοια του αποτυπώματος, αυτό που παραμένει από κάτι που υπήρξε.
Νομίζω πως τα ίχνη είναι πράγματι μια μορφή συνέχειας. Μας συνδέουν με το παρελθόν μας, αλλά ταυτόχρονα επηρεάζουν τον τρόπο που προχωράμε. Άλλωστε, κι εμείς με τη σειρά μας αφήνουμε τα δικά μας ίχνη, πολλές φορές χωρίς καν να το γνωρίζουμε.

Στο έργο σας γίνεται κατανοητό ότι σας ελκύει το αφηρημένο. Είναι μια συνειδητή επιλογή ή σας κατευθύνει το έργο προς τα εκεί; Αν είναι συνειδητή επιλογή, γιατί;
Δεν ζωγράφιζα πάντα αφηρημένα. Ξεκίνησα από την παραστατική ζωγραφική, η οποία αποτέλεσε σημαντικό μέρος της καλλιτεχνικής μου διαδρομής. Σταδιακά, όμως, ένιωσα την ανάγκη να απομακρυνθώ από τους περιορισμούς της αναπαράστασης και να αναζητήσω μεγαλύτερη ελευθερία στη δημιουργία.
Η παραστατική ζωγραφική μπορεί ασφαλώς να εκφράσει συναισθήματα, να αφηγηθεί ιστορίες και να μεταδώσει πολύ δυνατές συγκινήσεις. Αυτό που ανακάλυψα, όμως, μέσα από την αφαίρεση είναι ότι δεν χρειάζεται να αναπαραστήσω κάτι συγκεκριμένο για να εκφράσω αυτό που με απασχολεί.
Για παράδειγμα, πώς ζωγραφίζει κανείς την απουσία; Μπορεί να επιλέξει την εικόνα ενός άδειου χώρου ή ενός αντικειμένου που παραπέμπει σε κάποιον που δεν βρίσκεται πια εκεί. Εμένα, όμως, με ενδιαφέρει να προσεγγίσω την ίδια την αίσθηση της απουσίας, χωρίς να χρειάζεται να της δώσω μια αναγνωρίσιμη μορφή.
Η αφηρημένη ζωγραφική μού προσφέρει αυτή τη δυνατότητα. Μπορώ να εκφραστώ μέσα από το χρώμα, την υφή, την κίνηση, τις αντιθέσεις, ακόμη και μέσα από όσα επιλέγω να αφήσω έξω από τη σύνθεση.
Επιπλέον, η αφαίρεση αφήνει χώρο στον θεατή. Δεν του υποδεικνύει τι πρέπει να δει ή να αισθανθεί. Του επιτρέπει να ανακαλύψει τις δικές του εικόνες, να συνδέσει το έργο με τις προσωπικές του μνήμες και να του δώσει τη δική του ερμηνεία.
Δεν επιδιώκω να αφηγηθώ μια συγκεκριμένη ιστορία, με ενδιαφέρει να δημιουργήσω έναν χώρο μέσα στον οποίο ο καθένας μπορεί να αναγνωρίσει κάτι από τη δική του.
Ποιος ο ρόλος της τέχνης σήμερα όπου ο μέσος θεατής υπερκαταναλώνει εικόνα;
Ζούμε σε μια εποχή όπου ερχόμαστε καθημερινά σε επαφή με έναν τεράστιο αριθμό εικόνων. Τις περισσότερες τις προσπερνάμε σχεδόν μηχανικά, χωρίς να αφιερώνουμε χρόνο για να τις παρατηρήσουμε πραγματικά.
Πιστεύω ότι η τέχνη μπορεί να μας βγάλει, έστω και για λίγο, από αυτή τη συνήθεια. Να μας κάνει να σταθούμε μπροστά σε κάτι, να το παρατηρήσουμε και να αναρωτηθούμε τι είναι αυτό που μας τραβά την προσοχή.
Στη ζωγραφική, μάλιστα, υπάρχει κάτι που δύσκολα μεταφέρεται μέσα από μια οθόνη: η φυσική παρουσία του έργου. Η πραγματική του διάσταση, η υλικότητα, οι λεπτομέρειες της επιφάνειας, ακόμη και ο τρόπος που αλλάζει καθώς μετακινείται ο θεατής.
Το διαπιστώνω και στα δικά μου έργα. Μια φωτογραφία μπορεί να μεταφέρει τη γενική εικόνα ενός πίνακα, αλλά δεν μπορεί να αποδώσει πλήρως το βάθος και την υφή του. Χρειάζεται να τον δεις από κοντά για να ανακαλύψεις όλα αυτά τα στοιχεία.
Δεν θεωρώ ότι η τέχνη πρέπει απαραίτητα να μεταφέρει κάποιο συγκεκριμένο μήνυμα. Μπορεί να προκαλέσει ένα συναίσθημα, να γεννήσει έναν προβληματισμό ή απλώς να προσφέρει μια διαφορετική εμπειρία.
Για μένα, αυτό είναι ήδη πολύ σημαντικό. Σε μια καθημερινότητα γεμάτη πληροφορίες και εικόνες, η τέχνη μπορεί να μας θυμίσει την αξία της ουσιαστικής παρατήρησης.

Ποιες είναι συνήθως οι θεματικές που σας γοητεύουν και πώς λειτουργεί αυτό στη διαδικασία δημιουργίας του έργου;
Με γοητεύουν οι επιφάνειες που έχουν υποστεί την επίδραση του χρόνου. Παλιές τοιχοποιίες, φθαρμένα υλικά, διαδοχικά στρώματα χρώματος, σημάδια που δημιουργήθηκαν χωρίς κάποια αισθητική πρόθεση, αλλά αποκτούν ένα ιδιαίτερο εικαστικό ενδιαφέρον.
Ένα από τα πρώτα ερεθίσματα για τη σειρά «Ίχνη Παρουσίας» ήταν το Αρχαίο Θέατρο της Λάρισας. Παρατηρώντας τις επιφάνειες και τα υλικά του, με απασχόλησε η σκέψη ότι ένας χώρος μπορεί να κουβαλά την ιστορία τόσων ανθρώπων και εποχών, ακόμη κι όταν δεν υπάρχουν πλέον ορατά στοιχεία της παρουσίας τους.
Δεν θέλησα ποτέ να αναπαραστήσω το ίδιο το θέατρο. Ήταν περισσότερο η αφετηρία μιας αναζήτησης που σταδιακά εξελίχθηκε και απέκτησε τον δικό της χαρακτήρα.
Αυτή η αναζήτηση επηρεάζει άμεσα και τον τρόπο που δουλεύω. Χρησιμοποιώ ακρυλικά χρώματα σε συνδυασμό με μαρμαρόσκονη, ορυκτές σκόνες και άλλα υλικά, δημιουργώντας επιφάνειες με διαφορετικές υφές και επίπεδα.
Η διαδικασία περιλαμβάνει συνεχείς παρεμβάσεις. Προσθέτω υλικά, δημιουργώ στρώσεις, αφαιρώ, ξύνω, καλύπτω ξανά. Κάποιες φορές επαναφέρω στην επιφάνεια στοιχεία που είχαν σχεδόν εξαφανιστεί κάτω από προηγούμενες στρώσεις. Δεν επιδιώκω, ωστόσο, να εικονογραφήσω τη μνήμη ή τη φθορά. Αυτό που με ενδιαφέρει είναι ότι η ίδια η διαδικασία δημιουργίας αποκτά μια ιστορία. Κάθε στάδιο αφήνει κάτι πίσω του και επηρεάζει το επόμενο.
Παράλληλα, δίνω μεγάλη σημασία στην ισορροπία ανάμεσα στις έντονες, πυκνές περιοχές και σε εκείνες που παραμένουν πιο ήσυχες. Θεωρώ ότι και οι δύο είναι απαραίτητες για να λειτουργήσει μια σύνθεση.
Τα έργα σας κινούνται σε μεγάλη κλίμακα. Γιατί; Συμπληρώνει αυτή η επιλογή την πρόσληψη του έργου;
Η μεγάλη κλίμακα με ελκύει γιατί αλλάζει τη σχέση ανάμεσα στο έργο και τον θεατή, αλλά και τη δική μου σχέση με τη διαδικασία της ζωγραφικής.
Όταν δουλεύω σε μια μεγάλη επιφάνεια, η δημιουργία αποκτά έναν περισσότερο σωματικό χαρακτήρα. Οι κινήσεις είναι μεγαλύτερες, οι χειρονομίες πιο ελεύθερες και το σώμα συμμετέχει ενεργά στη διαμόρφωση της σύνθεσης. Δεν δουλεύει μόνο το χέρι, αλλά ολόκληρο το σώμα.
Παράλληλα, θεωρώ ότι η κλίμακα επηρεάζει σημαντικά τον τρόπο με τον οποίο βιώνουμε ένα έργο. Θέλω τα έργα μου να μην περιορίζονται απλώς στο να καταλαμβάνουν έναν τοίχο, αλλά να δημιουργούν μια σχέση με τον άνθρωπο που στέκεται απέναντί τους.
Ένας μεγάλος πίνακας δεν είναι απλώς μια εικόνα που παρατηρούμε. Μπορεί να δημιουργήσει την αίσθηση ότι βρισκόμαστε απέναντι σε έναν ολόκληρο χώρο. Ο θεατής χρειάζεται να κινηθεί, να απομακρυνθεί για να αντιληφθεί τη σύνθεση συνολικά και να πλησιάσει για να ανακαλύψει τις λεπτομέρειες.
Στη δική μου ζωγραφική, όπου η υλικότητα και οι διαστρωματώσεις έχουν κεντρικό ρόλο, αυτή η εναλλαγή απόστασης είναι ιδιαίτερα σημαντική.
Δεν θεωρώ, βέβαια, ότι ένα έργο χρειάζεται να είναι μεγάλο για να είναι ουσιαστικό. Η κλίμακα από μόνη της δεν εξασφαλίζει τίποτα. Υπάρχουν μικρά έργα με εξαιρετική δύναμη. Για μένα, όμως, η μεγάλη κλίμακα αποτελεί μέρος της καλλιτεχνικής μου έκφρασης και του τρόπου με τον οποίο θέλω να επικοινωνεί η ζωγραφική μου με τον θεατή.

Ποιες είναι οι καλλιτεχνικές σας επιθυμίες για το μέλλον; Υπάρχει κάτι που σκέφτεστε αλλά δεν έχετε υλοποιήσει ακόμη;
Θα ήθελα να συνεχίσω να εξελίσσω τη δουλειά μου, να πειραματίζομαι με νέα υλικά και τεχνικές και να αναζητώ διαφορετικούς τρόπους έκφρασης.
Αυτή την περίοδο, και μέχρι τα τέλη Νοεμβρίου, έργα μου παρουσιάζονται στο εστιατόριο “Psari”, στη Λάρισα. Είναι μια ευκαιρία να συναντήσει το κοινό τη ζωγραφική μου σε έναν χώρο διαφορετικό από τον συμβατικό εκθεσιακό χώρο, μέσα στην καθημερινότητά του.
Επιπλέον, προετοιμάζω την ατομική μου έκθεση που έχει προγραμματιστεί για τις 29 Μαΐου 2027 στον χώρο του Officine Garibaldi στην Πίζα της Ιταλίας σε επιμέλεια της Chiara Baratti. Είναι μια σημαντική ευκαιρία να παρουσιάσω τη δουλειά μου σε ένα νέο κοινό, εκτός Ελλάδας.
Παράλληλα, υπάρχει μια κατεύθυνση που με ενδιαφέρει ολοένα και περισσότερο: η δυνατότητα της τέχνης να δημιουργεί συναντήσεις ανάμεσα σε ανθρώπους με διαφορετικές εμπειρίες ζωής.
Αυτή την περίοδο αναπτύσσω μια ιδέα για ένα συμμετοχικό εικαστικό έργο με τίτλο “PASSAGES”, που διερευνά έννοιες όπως η μετακίνηση, η μνήμη, η πατρίδα, η απώλεια και η ανθρώπινη ανάγκη του ανήκειν.
Η σκέψη είναι να συνδυαστούν διαφορετικά εκφραστικά μέσα, όπως η φωτογραφία, η κυανοτυπία, ο ήχος και οι προσωπικές αφηγήσεις, σε μια εγκατάσταση που θα προκύπτει μέσα από τη συμμετοχή ανθρώπων διαφορετικών ηλικιών και καταβολών.
Πρόκειται για ένα εγχείρημα που βρίσκεται ακόμη στο στάδιο της ανάπτυξης, αλλά εκφράζει μια επιθυμία μου να διερευνήσω πώς η προσωπική καλλιτεχνική δημιουργία μπορεί να συναντήσει τη συλλογική εμπειρία.
Δεν γνωρίζω ακόμη πού ακριβώς θα με οδηγήσουν αυτές οι αναζητήσεις. Και ίσως αυτό να είναι το πιο ενδιαφέρον στοιχείο της δημιουργίας: ότι κάθε έργο, ακόμη κι όταν ολοκληρώνεται, αφήνει πίσω του ερωτήματα που γίνονται η αφετηρία για το επόμενο.
Συνέντευξη:Αγγελική Κερπιτσοπούλου
Η Αγγελική Κερπιτσόπουλου σπούδασε Θεωρία και Ιστορία της Τέχνης στην Ανώτατη Σχολή Καλών Τεχνών και συνέχισε με μεταπτυχιακά στη Μουσειολογία και στα Νέα Μέσα.
Την γοητεύει ο τρόπος που η τέχνη ανοίγει δρόμους επικοινωνίας και δημιουργεί συνδέσεις ανάμεσα στους ανθρώπους.
Εκτός από την αρθρογραφία της για τον πολιτισμό και τη δημιουργικότητα, έχει αναπτύξει και την προσέγγιση Art Beyond Critique, μια προσωπική πρακτική που προάγει την εμπειρία της τέχνης πέρα από την κριτική, με έμφαση στην έμπνευση και τη φαντασία.

.Ακολουθήστε μας
Καθώς και κανάλι στο youtube: : https://www.youtube.com/@thessculture-b4p με ενδιαφέρουσες συνεντεύξεις αλλά και ποικίλα αφιερώματα.