ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΜΕ ΤΟΝ ΙΑΝΟ ΔΕΛΦΙΝΟΣΗΜΟ: “ΓΡΑΦΩ ΣΑΝ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΣ ΚΑΙ ΣΑΝ ΑΝΑΤΟΜΟΣ ΜΙΑΣ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ”
Συνέντευξη : Κατερίνα Χατζηκωνσταντίνου
Ο Ιανός Δελφινοσήμος είναι ένα συγγραφικό όνομα που δύσκολα περνά απαρατήρητο. Όπως και οι τίτλοι των βιβλίων του, έτσι και η γραφή του φαίνεται να αναζητά έναν διαφορετικό τρόπο για να σχολιάσει την πραγματικότητα, άλλοτε μέσα από το φανταστικό και άλλοτε μέσα από την παρατήρηση της καθημερινότητας και των ανθρώπινων αντιφάσεων.
Στα «Κουρεμένα πρόβατα», το νέο του βιβλίο, η εικόνα των προβάτων και του κουρέματος γίνεται αφορμή για μια ιστορία γύρω από την υποταγή, την καθοδήγηση και τον τρόπο με τον οποίο ο άνθρωπος μπορεί να παρασύρεται από δυνάμεις που δεν ελέγχει. Με προηγούμενα έργα όπως «Το τζιν τόνικ της πανδημίας» και «Το παραμύθι μιας χίμαιρας», ο συγγραφέας συνεχίζει να πειραματίζεται με διαφορετικές φόρμες και θεματολογίες.
Με αφετηρία το νέο του βιβλίο, μιλά για τη συγγραφή, τους ήρωές του, την πραγματικότητα που παρατηρεί γύρω του, αλλά και για την παράλληλη διαδρομή του από την οικονομία, τη στατιστική και το management στη λογοτεχνία.
Το συγγραφικό σας όνομα, «Ιανός Δελφινοσήμος», είναι ιδιαίτερο και σχεδόν μυθικό. Τι σας οδήγησε σε αυτή την επιλογή και πώς συνομιλεί με τη διπλή —ίσως και αντιφατική— φύση που διακρίνεται στους ήρωες και τις ιστορίες σας;
To συγκεκριμένο όνομα προέκυψε μέσα από συνδυασμούς εσωτερικών αναζητήσεων μανιχαϊστικής αντίληψης, αρχαίος θεός ΙΑΝΟΣ μέρος του ονόματός μου και από το όνομα μιας κάστας φωτισμένων ανθρώπων τους Δελφινόσημους. Προφανώς εξηγεί και ερμηνεύει πέρα από τα προφανή και βαθύτερες ανάγκες άυλες κυρίως .
Ο τίτλος «Τα κουρεμένα πρόβατα» κουβαλά μια έντονη μεταφορά. Ποια ήταν η εικόνα ή η σκέψη που τον γέννησε και ποιο «κούρεμα» σας απασχολεί περισσότερο: το κοινωνικό, το πολιτικό ή το υπαρξιακό;
Πράγματι ότι τίτλος του συγκεκριμένου έργου είναι μια έντονη μεταφορά .Τα πρόβατα εννοιολογικά είναι ζώα που άγονται και φέρονται από ένα αρχηγό και το κούρεμα είναι ο βάναυσος τρόπος που τα κάνει ακόμη πιο υποτακτικά και ενεργούμενα για σκοπούς που δεν τα αφορούν .
Στα προηγούμενα έργα σας, από «Το τζιν τόνικ της πανδημίας» μέχρι το «Παραμύθι μιας χίμαιρας», διακρίνεται μια διάθεση να σχολιάσετε την πραγματικότητα μέσα από ιδιότυπες αφηγήσεις. Το νέο σας βιβλίο συνεχίζει αυτή τη γραμμή ή τη διαταράσσει;
Γράφω σαν παρατηρητής όσο το καταφέρνω δηλαδή, αλλά και σαν ανατόμος μιας πραγματικότητας που άλλα σκέφτεται, άλλα λέει, και άλλα κάνει .Οι αφηγήσεις έχουν έντονο αφηρημητικό και αφαιρετικό χαρακτήρα για να μπορέσουν ίσως να αποτυπώσουν αυτή την βαθιά εσωτερική διαμάχη των ανθρώπων, στη σημερινή κοινωνία.
Προερχόμενος από τον χώρο της στατιστικής και του management, έχετε μάθει να λειτουργείτε με δομές και προβλέψεις. Στη λογοτεχνία, αφήνετε χώρο στο απρόβλεπτο ή εξακολουθείτε να «οργανώνετε» τον κόσμο των ηρώων σας;
Σπούδασα οικονομικά και στατιστική, μαθηματικά, ξεκίνησα να γράψω τότε και και κατέληξα να κάνω τον επιτυχημένο μάνατζερ για πολλά χρόνια. Αυτή είναι η μια πλευρά του Ιανού η άλλη που βγήκε μέσα από το βιβλία είναι αυτή που αναζητά το απρόβλεπτο το κρυμμένο και το φανταστικό. Προφανώς η μια φύση επηρεάζει την άλλη, αλλά σήμερα νομίζω ότι θέλω να μπω λιγάκι πιο βαθιά σε μη εφαρμοσμένες έννοιες πια.
Οι τίτλοι των βιβλίων σας έχουν μια έντονη, σχεδόν προκλητική ποιητικότητα — «Θεός όμορφος, διάβολος νόστιμος», «Τα σκαλιά των αβράκωτων». Είναι για εσάς ο τίτλος μια αυτόνομη πράξη γραφής;
Οι τίτλοι των βιβλίων πρέπει να μπορούν με δυο λέξεις να πουν πολλά για το έργο και τον συγγραφέα, έχουν αναφορές από την παγκόσμια σκέψη και λογοτεχνία ακόμη και από τις ιδέες από ρεύματα και τις ιδεολογίες που προϋπήρχαν. Ο τίτλος κάθε έργου πρέπει αν είναι το μικρό καρφάκι που θα τρυπήσει ένα σκληρόπετσο μπαλόνι γεμάτο αέρα.
Στο «Τα κουρεμένα πρόβατα», οι χαρακτήρες σας είναι φορείς μιας συλλογικής εμπειρίας ή λειτουργούν περισσότερο ως μεμονωμένες φωνές που συγκρούονται μεταξύ τους; Πάντα οι ήρωες και οι χαρακτήρες έχουν αυτοβιογραφικά στοιχεία, έχουν την άποψη του παρατηρητή συγγραφέα για όσα συμβαίνουν γύρω του. Αν μπορεί και να κατέβει λίγο μέσα τους ακόμη καλλίτερα και πάντα συγκρούονται γιατί μέσα από την σύγκρουση αυτή προκύπτουν εκείνα όσα δεν λέγονται και δεν γίνονται δηλαδή όλα τα άυλα στοιχεία της ανθρώπινης ύπαρξης. Η σύγκρουση φέρνει μια μετατόπιση, θα ήθελε δηλαδή να φέρει μια τέτοια, αν το καταφέρνει στην εποχή μας είναι υπό συζήτηση.
Η εποχή της πανδημίας αποτέλεσε ήδη υλικό για ένα από τα έργα σας. Πιστεύετε ότι η σύγχρονη πραγματικότητα «γράφεται» πιο εύκολα ή πιο δύσκολα όσο τη ζούμε;
Εκείνη η εποχή των μεγάλων μεταβολών στην καθημερινότητα, η απομόνωση η απώλεια του συλλογικού χρόνου και ο φόβος του μη ορατού εχθρού έφερνε μεγάλες αλλαγές στην μετέπειτα ζωή των ανθρώπων. Η σύγχρονη πραγματικότητα βιώνεται αβίωτα ενώ μπορεί να περιγράφεται πολύ πιο χαλαρά εύκολα και χωρίς κόστος.
Υπάρχει κάποιο σημείο στη συγγραφική σας πορεία όπου νιώσατε ότι αλλάξατε ριζικά ως δημιουργός ότι αφήσατε πίσω έναν τρόπο γραφής και περάσατε σε έναν άλλο;
Δε γράφω πάρα πολλά χρόνια για ένα έχω διαμορφώσει επίπεδα γραφής η ύφους. Όμως είναι φυσικό και απαραίτητο να προσπαθώ να βρω καινούργια φόρμα κάθε φορά όχι για να μην τυποποιηθώ αλλά για να δοκιμάσω να γράψω αλλιώς. Γι’ αυτό άλλωστε ξεκίνησα από ένα παραμύθι μετα πήγα σε μυθιστόρημα για να καταλήξω σε πιο στοχαστικά και φιλοσοφικά θέματα στο τελευταίο μου βιβλίο ‘’η θεωρία των μικρών βημάτων’’.
Αν ο αναγνώστης κλείσει το «Τα κουρεμένα πρόβατα» και μείνει με μια ενόχληση αντί για μια απάντηση, θα το θεωρούσατε επιτυχία;
Ναι, αν μπορούσα να ενοχλήσω να προκαλέσω λίγη παραπάνω σκέψη, να μείνουν μετέωρα ίσως κάποια ερωτήματα θα είναι επιτυχία. Δε γραφώ για να αλλάξω τον κόσμο, μακάρι να μπορούσα, γράφω για να ξαναβάλω την αναζήτηση στα μεγάλα ερωτήματα, τι, γιατί, και πως. Σίγουρα δεν τα καταφέρνω αλλά δε θα σταματήσω να κοιτάω τον κόσμο με περιέργεια, βγάζοντας του την γλώσσα.
Ευχαριστώ για την ωραία συζήτηση
Συνέντευξη : Κατερίνα Χατζηκωνσταντίνου / Αρχισυντάκτρια
Ακολουθήστε μας
Καθώς και κανάλι στο youtube: : https://www.youtube.com/@thessculture-b4p με ενδιαφέρουσες συνεντεύξεις αλλά και ποικίλα αφιερώματα.
